słownik Mirnala
 - terminy inne P-Ż

    padok - NIE  paddock, raczej NIE  paddok, teren, na którym odbywają się parady koni wyścigowych przed biegami; padoku, padokowi, padok, padokiem, podoku; padoki, padoków, padokom, padoki, padokami, podokach
    Państwo - NIE  państwo w znaczeniu Polska w uroczystych dokumentach
    paparacz - NIE paparazzo, paparazzi (wł.); paparacza, paparaczowi, paparacza, paparaczem, paparaczu; paparacze, paparaczy, paparaczom, paparaczy, paparaczami, paparaczach; pod. tłumacz
    performer - NIE  (ang.); jedynie wykonawca
    picca- NIEpizza (wł.);piccy, piccy, piccę, piccą, piccy; picce, picc, piccom, piccami, piccach
    pineska - NIE  pinezka; pineski, pinesce, pineskę, pineską, pinesce; pineski, pinesek, pineskom, pineski, pineskami, pineskach
    plastyk - twórca w dziedzinie plastyki; tworzywo sztuczne, NIE plastik (ang. plastic); plastyka (plastyku - tworzywo), plastykowi, plastyka (plastyk - tworzywo), plastykiem, plastyku; plastycy (plastyki - tworzywa), plastyków, plastykom, plastyków (plastyki - tworzywa), plastykami, plastykach; pod. kosmetyk, syntetyk (osoba oraz produkt przemysłu kosmetycznego lub chemicznego); plastyczny, tylko plastykowy
    PLN - NIE, wyłącznie , dopuszczalne wyłącznie w tabelach przeliczników walutowych
    potomka - potomkini (córka); potomki, potomce, potomkę, potomką, potomce; potomki, potomek, potomkom, potomki, potomkami, potomkach
    powołać na 5 lat - NIE  w dokumentach; jedynie powołać na pięcioletnią kadencję
    powołać nowego prezesa - NIE  w dokumentach; jedynie powołać kolejnego prezesa
    półtora - liczebnik ułamkowy; półtora jabłka, NIE półtorej jabłka; półtora roku, NIE półtorej roku; półtorej cegły
    prefiks - NIE  prefix (łac./ang.), telefoniczny numer operatora międzystrefowego; prefiksu, prefiksowi, prefiksem, prefiksie; prefiksy, prefiksów, prefiksom, prefiksami, prefiksach; wszak sufiks
    przekonujący, przekonywający - NIE przekonywujący
    pub [pub] - NIE [pab] (ang.), piwiarnia; pubu, pubowi, pub, pubem, pubie; puby, pubów, pubom, puby, pubami, pubach; także pubowy; pod. klub, NIE club [klab] (ang.)
    puenta [puenta, płenta] - kulminacyjny punkt; puenty, puencie, puentę, puentą, puencie; puenty, puent, puentom, puenty, puentami, puentach; także puentować; ewentualnie pointa [pointa], NIE [puenta, płenta]; pointy, poincie, pointę, pointą, poincie; pointy, point, pointom, pointy, pointami, pointach; także pointować
    puzel - NIE puzzle [ang. pazl, niem. pucle, puzle], pojedynczy element układanki obrazkowej, także (w l.mn.) układanka obrazkowa; puzla  puzlowi  puzel a. puzla  puzlem  puzlu; puzle  puzli  puzlom  puzle  puzlami  puzlach; także puzlowy  puzlowo; pod. skrabel  mebel

    Q, q  - NIE; litera niepolska; słowo zawierające tę literę nie może być przyjęte w poczet polskiej terminologii, bowiem nie jest polskim słowem (np. quiz)

    radio - urządzenie komunikacyjne; radia, radiu, radio, radiem, radiu; radia, radiów, radiom, radia, radiami, radiach; także radiowy; pod. studio
    radioekspres - NIE  radioexpress, szybki radiowy informacyjny przekaz, odpowiednik teleekspresu; radioekspresu, radioekspresowi, radioekspres, radioekspresem, radioekspresie; radioekspresy, radioekspresów, radioekspresom, radioekspresy, radioekspresami, radioekspresach; także radioekspresowo, radioekspresowy
    recykling - NIE  recycling [recykling, risajkling], proces przetwarzania zużytych przedmiotów; recyklingu; recyklingi; recyklingowo; recyklingowy
    rekwiem - NIE requiem (łac.), msza żałobna; lp. ndm.; rekwiemy, rekwiemów, rekwiemom, rekwiemy, rekwiemami, rekwiemach; także rekwiemowy
    richter - zamiast stopień w skali Richtera; richtera, richterowi, richter, richterem, richterze; richtery, richterów, richterom, richterami, richterach; pod. kelwin- zamiaststopień w skali Kelvina
    rodeo - zawody sportowe; NIE  ndm.; rodea, rodeu, rodeo, rodeem, rodeu; rodea, rodeów, rodeom, rodea, rodeami, rodeach; rodeowy, rodeowo; pod. wideo
   rolbord - NIE rollboard (ang.), deskorolka z żaglem; rolbordu, rolbordowi, rolbord, rolbordem, rolbordzie; rolbordy, rolbordów, rolbordom, rolbordy, rolbordami, rolbordach; rolbordowy
    rugbysta - NIE  rugbista, gracz w rugby; rugbysty, rugbyście, rugbystę, rugbystą, rugbyście; rugbyści, rugbystów, rugbystom, rugbystów, rugbystami, rugbystach; (ona) rugbystka, rugbystki, rugbystce, rugbystkę, rugbystką, rugbystce; rugbystki, rugbystek, rugbystkom, rugbystki, rugbystkami, rugbystkach; także rugbystyczny; pod. hobbysta, lobbysta

    Sancja - NIE  Santia (oryg.), imię żeńskie; Sancji, Sancji, Sancję, Sancją, Sancjo; Sancje, Sancji, Sancjom, Sancje, Sancjami, Sancjach, Sancje; pod. Łucja
    savoir-vivre [sawuar wiwr] - NIE (fr.), wyłącznie etykieta (towarzyska), znajomość zwyczajów towarzyskich; także NIE bon ton
    sedeska - deska (choć zwykle nie z drewna...) na sedes; sedeski, sedesce, sedeskę, sedeską, sedesce; sedeski, sedesek, sedeskom, sedeski, sedeskami, sedeskach; sedeskowy
    seksapil - NIE  sex appeal, powab; seksapilu, seksapilem; seksapile saksapili a. seksapilów
    seksownie - NIE  sexy
    seksowny - NIE  sexy
    się - zaimek zwrotny; w tekstach oficjalnych, urzędowych, uroczystych (w zdaniach orzekających) powinien występować wyłącznie po słowie z nim związanym, np. (Konstytucja RP 1997) - NIE  może się zebrać, ale może zebrać się; NIE  gdzie się znajdują, ale gdzie znajdują się; NIE da się pogodzić, ale da pogodzić się
    skrabel - NIEscrabble [skrejbl, skrable], NIE ten scrabble albo te scrabble, tego scrabble albo scrabble´a, tych scrabbli, tym scrabble albo scrabble´em, tym scrabblom (ang.), pojedynczy element gry planszowej, także (w l.mn.) planszowa gra słowna; skrabla  skrablowi  skrabel a. skrabla  skrablem  skrablu; skrable  skrabli  skrablom  skrable  skrablami  skrablach; także skrablista  skrablowy  skrablowo; pod. puzel  mebel
    skwasz - NIE squash [skuosz] (ang.), kabaczek; także sportowa gra na korcie skwaszowym (kabakowym); skwasza (a. -u), skwaszowi, skwasz(a), skwaszem, skwaszu; skwasze, skwaszów, skwaszom, skwasze, skwaszami, skwaszach albo kabak
    specjalna komisja - NIE  speckomisja
    specjalna ustawa - NIE  specustawa
    specjalne służby - NIE  specsłużby
        także NIE specdzieci, ale dzieci specjalnej troski, NIE specdziennikarz, ale dziennikarz od specjalnych zadań, NIE speclekarz, ale lekarz specjalista, NIE speclista, ale specjalna lista, NIE specminister, ale specjalnie powołany minister (np. do walki z żywiołem), NIE specobuwie, ale obuwie specjalne, NIE specoferta, ale specjalna oferta, NIE specpociągi, ale specjalne pociągi (np. kolonijne), NIE specpremia, ale specjalna premia, NIE specslalom, ale slalom specjalny, NIE specwysłannik, ale specjalny wysłannik (np. prasowy)
    ssak - stałocieplny kręgowiec (także człowiek); ssakowi; ssaki, ssakom; także ssaczy; pod. gadzi, płazi, ptasi, rybi
    standart - NIE standard (ang.), norma, poziom, stopień; standartu, standartowi, standart, standartem, standarcie; standarty, standartów, standartom, standarty, standartami, standartach; także standartowy, standartowo, standartowość; pod. dekolt
    steward [steward] - NIE steward [stjuard] (ang.), kelner (zwykle w samolocie, na statku); stewardzi a. stewardowie; stewardowy; pod. Edward, kloszard
   stewardesa [stewardesa] - NIE  stewardessa, NIE stewardesa [stjuardesa] (ang. stewardess; dziwna mieszanka słownictwa polskiego i angielskiego), kelnerka (zwykle w samolocie, na statku); stewardesy, stewardesie, stewardesę, stewardesą, stewardesie; stewardesy, stewardes, stewardesom, stewardesy, stewardesami, stewardesach; także stewardesowy; ; pod. metresa
    stosować przepisy do osób - NIE  w dokumentach; raczej stosować przepisy wobec osób
    striptis - NIE striptiz, NIE striptease (ang.), rozbieranie się przed widzem; striptisu, striptisowi, striptis, striptisem, striptisie; striptisy, striptisów, striptisom, striptisy, striptisami, striptisach; także striptiser(ka), striptisowy
    studio - pomieszczenie, pracownia, zwykle radiowa, telewizyjna albo artystyczna; studia, studiu, studio, studiem, studiu; studia, studiów, studiom studia, studiami, studiach; także studyjny; pod. radio
    Studium Zarządzania Zasobami Ludzkimi - NIE; raczej Studium Zarządzania
     suwenir - NIE souvenir, pamiątka; suweniru, suwenirowi, suwenir, suwenirem, suwenirze; suweniry, suwenirów, suwenirom, suweniry, suwenirami, suwenirach; suwenirowy
    sylikon - NIE  silikon, NIE silicon (oryg.), syntetyczna masa do wypełniania i uszczelniania; sylikonu, sylikonowi, sylikon, sylikonem, sylikonie; sylikony, sylikonów, sylikonom, sylikony, sylikonami, sylikonach; sylikat, sylit; łac. silicium (krzem); pod. konsylium, NIE consilium oraz Sybilla, NIE Sibylla (oryg.); także zasylikonować, wysylikonowane
    szedłem - czasownik (bezokol. iść); NIE szłem (choć szłam); także nadszedłem, NIE nadeszłem (choć nadeszłam), naszedłem, NIE naszłem (choć naszłam), poszedłem, NIE poszłem (choć poszłam), przeszedłem, NIE przeszłem (choć przeszłam), wszedłem, NIE weszłem (choć weszłam), wyszedłem, NIE wyszłem (choć wyszłam), przyszedłem, NIE przyszłem (choć przyszłam), zaszedłem, NIE zaszłem (choć zaszłam)

    śmigus-dyngus - NIE  śmingus-dyngus, wielkanocny zwyczaj polewania wodą; śmigusa-dyngusa, śmigusy-dyngusy

    ta - zaimek; tej, tej, (czytam tę książkę, NIE czytam tą książkę, choć przeczytałem tamtą książkę), , tej; te, tych, tym, te, tymi, tych
    "Teleekspres" - NIE  "Teleexspress", popularny piętnastominutowy serwis informacyjny (nazwa własna dziennika telewizyjnego); odm. patrz teleekspres
    teleekspres - NIE  teleexspress, szybki telewizyjny informacyjny przekaz, w szczególności znany codzienny serwis informacyjny o tejże nazwie; teleekspresu, teleekspresowi, teleekspres, teleekspresem, teleekspresie; teleekspresy, teleekspresów, teleekspresom, teleekspresy, teleekspresami, teleekspresach; także teleekspresowo, teleekspresowy
    tesera - NIE tessera (łac.), kostka lub płytka będąca materiałem do układania mozajki; tesery  teserze  teserę  teserą  teserze; tesery  teser  teserom  tesery  teserami  teserach
    to - zaimek; NIE  te dziecko, NIE te masło, NIE  te mieszkanie, NIE te wydarzenie
    toksyk - NIE toxic (ang.), narkoman; substancja trująca; toksyka (toksyku - substancja), toksykowi, toksyka (toksyk - substancja), toksykiem, toksyku,; toksycy (toksyki - substancje), toksyków, toksykom, toksyków (toksyki - substancje), toksykami, toksykach; pod. plastyk (osoba oraz tworzywo sztuczne)
    toplaska - ang. top  (szczyt), lass (dziewczyna), urodziwa i wysoka pani (piosenkarka, aktorka, modelki); toplaski, toplasce, toplaskę, toplaską, toplasce; toplaski, toplasek, toplaskom, toplaski, toplaskami, toplaskach
    toples - NIE  topless, ang. top  (szczyt), less (bez, pozbawiony), sposób ubierania się (zwykle na plaży), także damski jednoczęściowy strój (bez biustonosza); toplesu, toplesowi, toples, toplesem, toplesie; toplesy, toplesów, toplesom, toplesy, toplesami, toplesach; toplesowo, toplesowy
    toplesa a. topleska - NIE  toplessa (ang./pol.), pani w toplesowym stroju; toplesy a. topleski, toplesie a. toplesce, toplesę a. topleskę, toplesą a. topleską, toplesie a. toplesce; toplesy a. topleski, toples a. toplesek, toplesom a. topleskom, toplesy a. topleski, toplesami a. topleskami, toplesach a. topleskach; (on) żart. toples, toplesa, toplesowi, toplesa, toplesem, toplesie; toplesi, toplesów, toplesom, toplesów, toplesami, toplesach;
    (to) znaczy - NIE, nieładny a częsty początek wypowiedzi
    trauler [trałler, trauler] - statek rybacki; traulera, traulerowi, trauler, traulerem, traulerze; traulery, traulerów, traulerom, traulerami, traulerach; także traulerski albo również trawler [trawler], NIE [trałler, trauler] (ang.), trawlera, trawlerowi, trawler, trawlerem, trawlerze; trawlery, trawlerów, trawlerom,trawlerami, trawlerach; także trawlerski; ang. trawler
    triatlon - NIE  triathlon, trójbój (sport.); triatlonu, triatlonowi, triatlonem, triatlonie; triatlony, triatlonów, triatlonom, triatlonami, triatlonach; także triatlonowy; pod. biatlon, NIE biathlon
    tur - NIE tournée [turne] (fr.), NIE tour [tur] (fr.), NIE ndm., podróż artysty, orkiestry lub zespołu artystycznego do różnych miejscowości w kraju i za granicą w celu prezentowania spektaklu lub koncertu; wyścig; wymarły ssak; turu (tura - ssak), turowi, tur (tura - ssak), turem, turze; tury, turów, turom, tury, turami, turach; pod. mur(poza ssakiem)
    tura - kolejność, runda; grupa (zestaw, partia) ludzi, zwierząt, przedmiotów; tury, turze, turę, turą, turze; tury, tur, turom, tury, turami, turach; pod. matura
    tutaj [tutaj] - NIE [tutej]
    tylko - NIE  w dokumentach; raczej jedynie a. wyłącznie

    ujęcie na gorącym uczynku przestępstwa - NIE w dokumencie; jedynie ujęcie podczas popełnienia przestępstwa
    unit [uńit] - NIE [juńit] (ang.), jednostka chemiczna, agregat (np. dentystyczny aparat wieloczynnościowy); unitu, unitowi, unit, unitem, unicie; unity, unitów, unitom, unity, unitami,
unitach; unitowy; pod. ebonit

    V, v - NIE; litera niepolska; słowo zawierające tę literę nie może być przyjęte w poczet polskiej terminologii, bowiem nie jest polskim słowem (np. varia, ale waria)
    varia [warja] - NIE; jedynie rozmaitości; ew. waria [warja], warii; także wariacja, NIE variatio, NIE variacja

    video - NIE; patrz wideo
    vis-a-vis  - NIE; jedynie naprzeciw

    warszewiczja - NIE warszewiczia, roślina (marzanowate); warszewiczji warszewiczji warszewiczję, warszewiczją warszewiczji; warszewiczje warszewiczji warszewiczjom warszewiczje warszewiczjami warszewiczjach
    warszewiczjella - NIE warszewicziella, orchidea; warszewiczjelli warszewiczjelli warszewiczjellę warszewiczjellą warszewiczjelli; warszewiczjelle warszewiczjelli warszewiczjellom warszewiczjelle warszewiczjellami warszewiczjellach
    wat - jednostka mocy (W); 100 watów, NIE  100 wat
    w ciągu kilku dni - NIE  w dokumencie; raczej w okresie (w terminie) kilku dni
    w czasie - NIE  w dokumencie; raczej podczas
    wekend(a) [wekend(a)] - NIE weekend[łikend, uykiend] (ang.), koniec tygodnia; wekendu/wekendy wekendowi/wekendzie wekend/wekendę wekendem/wekendą wekendzie; wekendy wekendów/wekend wekendom wekendy wekendami wekendach; także wekendowy, wekendowo; pod. Kuwejt, Darwin, Waszyngton
    welingtonia [welingtońja] - NIE wellingtonia [łelingtońja, uelyngtońja], drzewo iglaste o wysokości do 130 m (USA); welingtonii, welingtonii, welingtonię, welingtonią, welingtonii; welingtonie, welingtonii, welingtoniom, welingtonie, welingtoniami, welingtoniach; od tytułu księcia Welington [uelyngton]
    welingtony [welingtony] - NIE wellingtony [łelingtony, uelyngtony], skórzane a. gumowe buty; welingtonów, welingtonach; l.poj. welington, welingtona; od tytułu księcia Welington [uelyngton]
    welwic(z)ja - NIE welwiczia, roślina pustynna; welwic(z)ji welwic(z)ji welwic(z)ję welwic(z)ją welwic(z)ji; welwic(z)je welwic(z)ji welwic(z)jom welwic(z)je welwic(z)jami welwic(z)jach
    wideo - NIE  video (oryg.), magnetowid; NIE  ndm.; widea, wideu, wideo, wideem, wideu; widea, wideów, wideom, widea, wideami, wideach; wideowy, wideowo; pod. rodeo; wideokamera a. kamera wideo a. kamera (zwykle rodzaj kamery jest bez znaczenia albo oczywisty, wynikający z kontekstu); NIE videokamera, NIE kamera video
    Wiliam [wiljam] - NIE William [uyliam] (ang.); Wiliam Szekspir, ale William Shakespeare; pod. Jerzy Waszyngton (George Washington), Jan Wiklif (John Wycliffe)
    wizaż - NIE visage (fr.), czynności wykonywane podczas charakteryzacji twarzy; wizażu; wizaży a. wizażów, wizażom; pod. makijaż, wiraż
    wojskowy - (on) służący w wojsku; wojskowego, wojskowemu, wojskowego, wojskowym, wojskowym; wojskowi, wojskowych, wojskowym, wojskowych, wojskowymi, wojskowych; (ona) wojskowa, wojskowej, wojskowej, wojskową, wojskową, wojskowej; wojskowe, wojskowych, wojskowym, wojskowe wojskowymi, wojskowych; pod. księgowy/księgowa
    wolno - NIE  w znaczeniu zezwala się; w dokumencie jedynie można, np. można (NIE  wolno) przekazać sędziego do dyspozycji
    w przypadku gdy - NIE  w dokumencie; raczej jeżeli a. jeśli
    w razie - NIE  w dokumencie; jedynie w przypadku

    X, x - NIE; litera niepolska; słowo zawierające tę literę nie może być przyjęte w poczet polskiej terminologii, bowiem nie jest polskim słowem (np. xerokopia, ale kserokopia)

    Y, y - NIE  na początku wyrazu; słowo rozpoczynające się od tej litery nie może być przyjęte w poczet polskiej terminologii, bowiem nie jest polskim słowem (np. yard, ale jard)

    za - NIE  w znacz. za dużo oraz  za wiele, raczej zbyt, nazbyt
    zginąć  - utracić bezpowrotnie (życie a. przedmioty); NIE w znaczeniu zaginąć; termin zbyt często stosowany w tym znaczeniu; natomiast zaginąć  - utracić z szansą powrotu, odzyskania; poważna gafa, jeśli dotyczy ludzi, np. Rano, niedaleko swego domu, zginęło pięcioletnie dziecko. Pies podjął trop i poszukiwania trwają.
    zł - NIE  PLN (dopuszczalne jedynie w międzynarodowych zestawieniach walutowych), 1 złoty = 100 groszy, polska waluta
    zmierzać do jak najszybszego przywrócenia  - NIE w dokumencie; wyłącznie zmierzać do możliwie niezwłocznego przywrócenia
    znaczy (się) - NIE, nieładny a częsty początek wypowiedzi

    żelbet - także żelazobeton; NIE  żelbeton; beton wzmocniony szkieletem wykonanym ze stalowego szkieletu; żelbetu, żelbetowi, żelbet, żelbetem, żelbecie; żelbety, żelbetów, żelbetom, żelbety, żelbetami, żelbetach; żelbetowy
    żożoba - NIE jojoba [żożoba] (fr.) NIE jojoba [hohoba] (hiszp.), roślina tropikalna, także olejek stosowany w produkcji kosmetyków; żożoby, żożobie, żożobę, żożobą, żożobie; żożoby, żożob, żożobom, żożoby, żożobami, żożobach; pod. chudoba

pierwszą wersję wysłano 1 listopada 2002 do Rady Języka Polskiego,
drugą wersję wysłano 1 stycznia 2003 do RJP,
trzecią wersję wysłano 1 stycznia 2004 do RJP,
czwartą wersję wysłano 1 stycznia 2005 do RJP i Towarzystwa Przyjaciół Języka Polskiego
piątą wersję wysłano 1 stycznia 2006 do RJP i Towarzystwa Przyjaciół Języka Polskiego
szóstą wersję wysłano 1 stycznia 2010 do RJP i Towarzystwa Przyjaciół Języka Polskiego


Strona główna